Wat is een toeval-Amerikaan (Accidental American)?

Een toeval-Amerikaan, ook wel Accidental American genoemd, is iemand die volgens de Amerikaanse wet als Amerikaan wordt gezien zonder dat dit ooit een bewuste keuze is geweest. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als u in de Verenigde Staten bent geboren, een Amerikaanse ouder heeft, of ooit (onbewust) als Amerikaans bent geregistreerd.

Hoe kan het dat ik pas nu ontdek dat ik mogelijk toeval-Amerikaan ben?

Veel toeval-Amerikanen (Accidental Americans) ontdekken dit pas wanneer een bank vragen stelt over hun Amerikaanse status, een formulier stuurt of aanvullende informatie opvraagt. Dat gebeurt meestal niet omdat u iets fout heeft gedaan, maar omdat banken wettelijk verplicht zijn om bepaalde controles uit te voeren.

Waarom vraagt mijn bank naar mijn VS-status als ik in Nederland woon?

Banken zijn verplicht om te controleren of klanten mogelijk onder Amerikaanse regelgeving vallen. Dit gebeurt via internationale afspraken zoals FATCA. Dit betekent niet dat de Amerikaanse belastingdienst u actief onderzoekt; de bank probeert vast te stellen of zij bepaalde rapportageverplichtingen heeft.

Krijg ik automatisch problemen met mijn bank als ik toeval-Amerikaan ben?

Niet automatisch. In de praktijk kan onduidelijkheid over uw status als toeval-Amerikaan (Accidental American) wel leiden tot vragen of tijdelijke maatregelen door een bank. Dat voelt ingrijpend, maar komt voort uit regelgeving en niet uit een persoonlijke verdenking of omdat u iets fout heeft gedaan.

Ben ik juridisch gezien echt Amerikaans als toeval-Amerikaan?

Dat is niet altijd eenvoudig vast te stellen. Het hangt onder andere af van uw geboorteplaats, de nationaliteit van uw ouders, eventuele eerdere registraties en of u ooit officieel afstand heeft gedaan van de Amerikaanse nationaliteit. Vaak draait dit om de vraag of u volgens de Amerikaanse wet wordt gezien als een US Person.

Hebben toeval-Amerikanen vaak nooit Amerikaanse belastingaangifte gedaan?

Ja. Veel toeval-Amerikanen, ook wel Accidental Americans genoemd, hebben nooit Amerikaanse belastingaangifte gedaan omdat zij zich nooit als Amerikaan hebben gezien of niet wisten dat dit van hen werd verwacht. Dit gebeurt vaak onbewust en leidt niet automatisch tot boetes.

Wat zijn de mogelijke opties als ik toeval-Amerikaan (Accidental American) ben?

Er is geen standaardoplossing die voor iedereen geldt. In grote lijnen zijn er drie mogelijkheden: niets doen, uw situatie laten uitzoeken en (indien nodig) alsnog regelen, of afstand doen van de Amerikaanse nationaliteit. Welke optie passend is, hangt volledig af van uw persoonlijke omstandigheden.

homechevron_rightKenniscentrumchevron_rightWat is een Accidental American?

Wat is een Accidental American?

Q: Kan ik een toeval-Amerikaan zijn als ik een dubbele nationaliteit heb?

Ja. Veel toeval-Amerikanen (Accidental Americans) hebben een dubbele nationaliteit of voelen zich uitsluitend Nederlander. Het hebben van een andere nationaliteit naast de Amerikaanse is toegestaan, maar betekent niet automatisch dat de Verenigde Staten iemand niet meer als Amerikaan beschouwen.

Linda Mabelis

8 min

Gepubliceerd op: 10-01-2024 Laatst gewijzigd op: 09-02-2026

Samenvatting

Heeft u ooit gehoord van de term 'Accidental American'? Deze term verwijst naar individuen die onbedoeld de status van Amerikaans staatsburger hebben gekregen. Dit komt vaak voor bij personen die in de Verenigde Staten zijn geboren terwijl hun Nederlandse ouders daar tijdelijk verbleven voor werk, vakantie of studie, of bij kinderen geboren in Nederland met één Amerikaanse ouder.

Toeval Amerikaan (Accidental American)

Ontdekt u dat u mogelijk Amerikaans bent – zonder dat u dat ooit wist?

Veel Nederlanders komen op deze pagina terecht niet omdat zij iets fout deden, maar omdat hun bank vragen stelde, een formulier stuurde of in sommige gevallen tijdelijk een rekening beperkte. Dat gebeurt vaak onverwacht en kan verwarrend of beangstigend zijn.

Deze pagina is bedoeld om rust en overzicht te geven.

Niet om u direct tot actie aan te zetten, maar om rustig uit te leggen:

waarom deze situatie ontstaat
of dit juridisch daadwerkelijk op u van toepassing is
en welke opties er in grote lijnen bestaan

U hoeft nu nog geen beslissingen te nemen.

Ben ik echt Amerikaans – en waarom kom ik hier nu pas achter?

Voor veel mensen komt deze vraag onverwacht. Ze hebben hun hele leven in Nederland gewoond en zich nooit als Amerikaan gezien.

Dat u hier nu pas achter komt, is niet vreemd. Vaak gebeurt dit pas wanneer een bank vragen stelt vanwege internationale regelgeving.

Dit betekent niet dat u iets verkeerd heeft gedaan. Meestal gaat het om een juridische status die ontstaat door geboorte of afstamming, zonder bewuste keuze.

Ben ik een toeval Amerikaan?

Een toeval Amerikaan (in het Engels: Accidental American) is iemand die volgens de Amerikaanse wet als Amerikaan wordt gezien, zonder dat dit ooit een bewuste keuze is geweest. De term wordt ook gebruikt als toevallige Amerikaan of onbedoelde Amerikaan.

Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer:

u in de Verenigde Staten bent geboren, maar daar nooit (of nauwelijks) heeft gewoond
één van uw ouders Amerikaans was
uw geboorte ooit is geregistreerd bij een Amerikaans consulaat
u als kind een Amerikaans document had, zonder dat u zich dat realiseerde

Veel toeval Amerikanen hebben slechts een korte tijd in de VS gewoond – soms zelfs maar een paar dagen – en hebben weinig tot geen banden met het land. In Nederland gaat het om duizenden mensen van alle leeftijden, vaak pas na tientallen jaren geconfronteerd met deze status.

U bent hierin niet de enige.

Waarom is het belangrijk om dit te weten?

Niet om u onder druk te zetten, maar om te begrijpen waarom banken vragen stellen en wanneer bepaalde regels wel of juist niet relevant voor u zijn.

Zonder die context kunnen situaties onnodig escaleren. Bijvoorbeeld wanneer een bank uit voorzichtigheid besluit een rekening tijdelijk te beperken. Begrip voorkomt onrust.

Waarom vraagt mijn bank naar mijn VS-status?

Voor veel mensen is dit het moment waarop alles begint.

Banken zijn wettelijk verplicht om te controleren of klanten mogelijk onder Amerikaanse regelgeving vallen. Dit gebeurt via internationale afspraken zoals de Foreign Account Tax Compliance Act (FATCA).

Belangrijk om te weten:

uw bank doet dit niet uit eigen initiatief
dit betekent niet dat de Amerikaanse belastingdienst u actief onderzoekt
de bank probeert vast te stellen of zij verplicht is bepaalde gegevens te delen

Wanneer die duidelijkheid ontbreekt, kan een bank besluiten een rekening te beperken of tijdelijk te blokkeren. Dat voelt ingrijpend, maar komt voort uit regelgeving – niet uit een persoonlijke verdenking en niet omdat u iets fout heeft gedaan.

In de praktijk kan dit voor Toeval Amerikanen leiden tot problemen, zoals moeite met het openen of behouden van een bankrekening, met name wanneer nog geen Amerikaans belastingidentificatienummer TIN/ SSN beschikbaar is.

Meer uitleg leest u op:

Ben ik juridisch gezien daadwerkelijk Amerikaans (US Person)?

Of u juridisch als Amerikaan wordt aangemerkt, is niet altijd eenvoudig vast te stellen. Dit hangt onder andere af van:

uw geboorteplaats
de nationaliteit van uw ouders
eventuele eerdere registraties
en of u ooit officieel afstand heeft gedaan van de Amerikaanse nationaliteit

Vaak draait dit om de vraag of u volgens de Amerikaanse wet wordt gezien als een US Person. Het is niet verstandig om hier zonder goede uitleg conclusies aan te verbinden.

Meer uitleg leest u op:

Wanneer ben ik een US Person?

Dubbele nationaliteit en de Verenigde Staten

Veel Toevallige Amerikanen hebben een dubbele nationaliteit of voelen zich uitsluitend Nederlander.

Het hebben van een andere nationaliteit naast de Amerikaanse is toegestaan, maar betekent niet automatisch dat de Verenigde Staten iemand niet meer als Amerikaan beschouwen. De gevolgen verschillen per situatie.

Ik heb nooit Amerikaanse belastingaangifte gedaan: wat betekent dat?

Dit is een van de meest voorkomende vragen.

Veel Toeval-Amerikanen hebben nooit Amerikaanse belastingaangifte gedaan, simpelweg omdat zij zich nooit als Amerikaan hebben gezien. Dat is logisch en komt zeer vaak voor.

Belangrijk om te weten:

dit leidt niet automatisch tot boetes
het gebeurt in de praktijk vaak onbewust
er bestaan regelingen om dit rustig en correct op te lossen

Een aparte uitleg leest u op:

Amerikaanse belastingaangifte doen

Bestaan er regelingen voor mensen die dit niet wisten?

Ja. Voor mensen die buiten de Verenigde Staten wonen en niet opzettelijk hun Amerikaanse verplichtingen hebben gemist, bestaat de Streamlined Procedure. Deze regeling is juist bedoeld voor situaties zoals die van veel Toeval Amerikanen.

U hoeft deze regeling nu nog niet te begrijpen. Het is voldoende om te weten dat deze mogelijkheid bestaat.

Meer uitleg leest u op:

Wat is de Streamlined Procedure?

Wat zijn mijn opties als Toeval Amerikaan?

Er is geen standaardoplossing die voor iedereen geldt. In grote lijnen zijn er drie mogelijkheden:

Wat “niets doen” in de praktijk betekent, verschilt per situatie en is niet altijd problematisch. Welke optie passend is, hangt volledig af van uw persoonlijke omstandigheden.

Recente ontwikkelingen en officiële toelichting

Ook vanuit Nederland is aandacht voor de situatie van Toeval-Amerikanen.

Het Ministerie van Financiën heeft de afgelopen jaren aanvullende FAQ’s en toelichtingen gepubliceerd om ‘Accidental Americans’ beter te informeren over hun rechten en verplichtingen, met name in de context van FATCA en bankcontroles.

Deze informatie is bedoeld om meer duidelijkheid te geven over hoe regelgeving in de praktijk uitwerkt en welke ruimte er bestaat in situaties waarin mensen zich nooit bewust Amerikaan hebben gevoeld.

Het is daarbij belangrijk om te begrijpen hoe uw status juridisch wordt beoordeeld en wanneer bepaalde regels wel of juist niet op u van toepassing zijn. Pas vanuit dat begrip wordt het relevant om — als dat al nodig is — te bekijken welke vervolgstappen verstandig zijn.

Hulp voor Accidental Americans

Wij, de oprichters van Americans Overseas, zijn geboren in Nederland en hebben onze Amerikaanse nationaliteit gekregen via onze (Amerikaanse) moeder. Toen wij dit rond 2013 voor de eerste keer hoorde, heerste er bij ons ongeloof (dit kan toch niet waar zijn), woede (waarom kan men dit zomaar doen), angst (krijg ik nu boetes of problemen), en paniek (wat moet ik doen). Het is (helaas) wel waar dat er een Amerikaanse belastingplicht is. Er was voor ons geen informatie van de lokale overheid, het consulaat verwees ons naar de IRS, en de IRS was ondoordringbaar.

Wij zijn daarom dit initiatief begonnen om mensen te helpen met goede informatie over het belastingsysteem Amerika , onnodige paniek te voorkomen, en vrijblijvend en kosteloos hulp aan te bieden indien gewenst en nodig beschikken wij over een netwerk van betaalbare professionals (accountants), die u verder kunnen helpen met uw verplichtingen.

Heeft u vragen over FATCA, uw Amerikaanse belastingplicht, de gegevensuitwisseling met Amerikaanse belastingdienst of het Amerikaanse belastingsysteem? Neem dan contact op met Americans Overseas.

Neem nu contact op voor meer informatie

Ministerie van Financiën update FAQ Accidental Americans/ toeval Amerikanen

Op 4 oktober 2023 heeft het Ministerie van Financiën de Q&A-leidraad over toevallige Amerikanen (‘Accidental Americans’) in de context van FATCA-rapportage bijgewerkt.

Bronnen:

Geschreven door Linda Mabelis

General Manager & Partner

Linda Mabelis is de General Manager en eigenaar bij Americans Overseas, toegewijd aan het helpen van individuen bij het vinden van de juiste belastingadviseur voor hun unieke situaties. Met uitgebreide werkervaring en een diep begrip van de complexiteiten waarmee Americans Overseas worden geconfronteerd, zet Linda zich in voor het bieden van persoonlijke en effectieve oplossingen.

Lees meer

assignment